آزادی انسان(بینش مطهر)

آزادی انسان(بینش مطهر)


145 دقیقه

6 جلسه
شعار درس

 آزادی معنوی، كليد آزادی و نجات انسان از خود

اهداف درس

آشنايي با مفهوم آزادي و تبيين اختلاف و تمايز انسان از ساير موجودات

تبيين رابطه بين خودِعالی با خودِ دانی در انسان

آشنايي با مفهوم هجرت و جهاد بعنوان كليد آزادی انسان

تبيين ديدگاه اسلام و غرب نسبت به برده داري

آشنايي با حيطه هاي مختلف آزادي ( عقيده، بيان و عمل)

تبيين رابطه بين دين، شادي و آزادي بشر





درباره درس

نقطه آغازین هر بحث باید نقطه مشترک و مورد توافق با مخاطب باشد. برای شروع مباحث، نقطه مشترک همه مخاطبین، با هر منش و تفکری، موضوع انسان است. انسان و فطرت ام‏ المسائل معارف انسانی و اسلامی است. وقتی کسی اذعان کرد که انسان است بلافاصله این سوال مطرح می ‏شود که تمایز انسان از سایر موجودات چیست؟ اختلاف اصلی انسان با سایر موجودات، تفکر و عقل است. از اين رو در اين دوره آموزشي، ابتدا بحث آزادی تفکر و اندیشه به عنوان شاخصه انسان مطرح می‏ شود. انسانی که آزادی را با رهایی در خود عالی و به استخدام و اسارت کشیدن خود دانی، حیوانیت و طبیعت، تعریف می ‏کند، برای چنین انسانی، جایگاه آزادی اجتماعی بر پایه آزادی معنوی مشخص می‏ شود به گونه ‏ای که بدون آزادی معنوی، آزادی اجتماعی معنی نمی ‏دهد. بعد از آزادی اجتماعی دو رکن جامعه اسلامی مبتنی بر هجرت و جهاد است، و به قول شهید مطهری دين مقدس اسلام از جنبه اجتماعى بر دو پايه هجرت‏ و جهاد استوار است‏.

در آزادی به سوی هدف زندگی، چه در آزادی معنوی و چه در آزادی‏ های اجتماعی، انسان مواجه با موانع و دشمن درونی و بیرونی می ‏شود. جهاد، تلاش خستگی‏ ناپذیر برای برداشتن مانع حاکمیت خود دانی است. جهاد در دو حیطه جهاد اکبر و اصغر در مواجهه با موانع  درونی و مبارزه و نابودی دشمن بیرونی است. در صورتی که موانع بیشتر از توان انسان باشد، اسلام تسلیم و ایستایی را جایز نمی ‏شمارد، بلکه دور زدن و دور شدن از موانع درون و بیرون، برای قوی شدن و مانع برداشتن جهادی، دستورالعمل مکتب آزادی‏ بخش است. البته جهاد برای ایجاد صلح و صلح فقط در سایه عدالت ارزشمند است.

اگر انسان در صحنه کارزار و جهاد، انسانی را اسیر کرد آیا می ‏تواند او را برده خود کند؟ چرا اسلام اجازه برده ‏داری و سلب آزادی آنسان ‏ها را داده است؟ این مساله، در دنیای امروز شبهه ‏ای قوی است که خصوصاً از جانب غرب و مسیحیت به اسلام وارد شده است که در اين دوره آموزشي، پس از بحث جهاد، مساله برده ‏داری به عنوان دالان تربیت، مورد بحث و بررسی قرا گرفته است.  

این درس تحت عنوان « آزادی انسان ( برگرفته از كتاب شهيد مطهري)» توسط دکتر سید محمد صالح هاشمی گلپایگانی در 6 جلسه ارائه شده است. در اين درس به سئوالات و شبهات شما در حوزه هاي ذيل پاسخ داده مي شود:

چگونه انسان دارای دو "خود" یا "من" عالی و دانی یا حیوانی است؟ مرکب بودن انسان چه تاثیری در آزادی او دارد؟

 چرا انسان ها نمی توانند آزادی مطلق داشته باشند؟ حدود آزادی انسان تا کجاست و چه چیزی می تواند محدود کننده آزادی باشد؟

 تعریف و تمایز آزادی عقیده و آزادی فکر چیست؟

 رابطه شادی و نشاط با آزادی چیست؟ آیا در جامعه دینی نیز می توان شادی و نشاط ایجاد نمود؟ یا اینکه لازمه شادی و نشاط حذف دین از زندگی فردی و اجتماعی است؟

 قوانین "حجاب اسلامی" را چگونه می توان از منظر بحث آزادی تبیین نمود؟

 معنای اختیار و عدم اجبار در دین چیست؟ و آیه مبارکه «لا إِکراهَ فِی الدّین » به چه معناست و چه ارتباطی با آزادی دارد؟

 ماهیت جهاد چیست؟ دفاع است یا تجاوز؟ رابطه جهاد با آزادی عقیده چیست؟

چرا بدون هجرت و جهاد دستیابی به آزادی امکان پذیر نیست؟

 


سرفصل‌ها
لطفا وارد شوید و در درس ثبت نام کنید

فرم ارسال نظر
جهت ارسال نظر لازم است وارد سامانه شوید
ورود به سامانه